الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
249
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )
علىّ الحوض » . « 1 » 3 - معيار شناخت گناهان كبيره و صغيره در اين كه كدام گناهان بزرگ و كبيره و كدام كوچك و صغيره است ، در ميان دانشمندان گفتگوى بسيارى است . بعضى اين دو را از امور نسبى مىدانند كه به هنگام مقايسه ، آن كه اهميّتش بيشتر است كبيره و آن كه كمتر است صغيره مىباشد ( مرحوم طبرسى در مجمع البيان اين عقيده را به دانشمندان شيعه نسبت داده است و ظاهرا منظور او بعضى از دانشمندان شيعه است ، زيرا بسيارى از آنها عقيدهء ديگرى دارند كه به آن اشاره خواهد شد ) . جمعى ديگر مىگويند : گناه كبيره آن گونه كه از نامش پيداست گناهى است كه واقعا بزرگ و از نظر شرع و عقل داراى اهميّت است مانند قتل نفس و غصب حقوق ديگران و رباخوارى و زنا . و شايد به همين دليل در روايات اهل بيت - عليهم السلام - معيارش وعدهء عذاب الهى نسبت به آن شمرده شده است . در حديث معروفى كه از امام باقر و امام صادق و امام على بن موسى الرضا - عليهم السلام - نقل شده است مىخوانيم : « الكبائر الّتى اوجب اللّه عزّ و جلّ عليها النّار ، گناهان كبيره آنهاست كه خداوند متعال آتش دوزخ را ( صريحا ) براى آن واجب شمرده است . » « 2 » و بنا بر اين گناهان صغيره آن است كه از چنين اهميّت خاصّى برخوردار نيست . در بعضى از احاديث نيز تعداد گناهان كبيره هفت ، و در بعضى بيست گناه و
--> ( 1 ) آنچه در بالا آمد مجموعهء تعبيراتى است كه در اين حديث در منابع شيعه و اهل سنّت آمده است ، به احقاق الحق ، جلد 9 ، صفحهء 309 تا 375 و بحار الانوار ، جلد 23 ، صفحهء 118 ، 132 ، 133 ، 134 و 155 و پيام قرآن ، جلد 9 مراجعه شود . ( 2 ) تفسير نور الثقلين ، جلد 1 ، صفحهء 473 .